Posted in Հայոց լեզու

Սխալների ողբերգություն․․․

Փոխարենը 

 «Փոխարենը գովելու` ինձ անընդհատ քննադատում եք»: Ակնհայտ սխալ է, տվյալ շարադասությամբ տեղին է «փոխանակ» բառ. «Գովելու փոխարեն ինձ անընդհատ քննադատում եք»: Նախադասության շարադասությունը ևս շտկվեց:

 Փոխանակել 

 Որևէ առարկա այլ առարկայի հետ փոխելը փոխանակելն է, այսինքն տալիս ես մեկը, ստանում մյուսը: Իսկ փոխարինելը առարկաների փոփոխությունն է` մեկը կատարում է մյուսի դերը:

«Դերասանուհին իր կոմիկական կերպարը փոխանակել է ողբերգականի հետ»: Ճիշտ չէ, դերասանուհին մի կերպարը փոխարինել է մյուսով:

«Գիրքը փոխարինեց սև հացով»: Փոխանակեց, սա է ճիշտը: Նրբիմաստն այնքան էլ խոր չէ, ընդամենը հարկավոր է ուշադիր լինել:

 Քայլելուց խոսել

 Քայլելուց հետո կարելի է և խոսել, և սնվել, և հանգստանալ: Բայց ինչպես դժվար չէ կռահել` այստեղ խոսվում է գործողության ընթացքի, ավելի ճիշտ երկու գործողությունների համատեղման, համընթացության մասին: Ուստի ճիշտ տարբերակն է` քայլելիս խոսել:

 Տասին տաս պակաս

 Սա ամենատարածված և ինչպես կյանքը ցույց է տալիս, ամենահամառ սխալներից է: Քերականական կանոններում չծավալվելով` միանգամից ամրագրենք` պետք է ասել` «Տասից տասը պակաս»:

 Թեթև ձեռքով

Իմաստափոխված արտահայտություն է, դարձված, ակնարկում է ինչ-որ գործողության չմտածված կատարված լինելը: Շատերը կարծում են, թե դրանով կարելի է ցույց տալ գործողության թեթևությունը, այսինքն դյուրությունը, հեշտ ընթացքը: Նախկինում թերևս այդ իմաստն էլ արտահայտել է, սակայն ժամանակակից հայերենում ծաղրական նրբերանգ է պարունակում:

Սրանից 5 տարի առաջ

«Սրանից» բառը մակաբույծների շարքում է, դրա անհրաժեշտությունը մեր լեզվում բացարձակապես չի զգացվում: Երբ ասում ենք «5 տարի առաջ»` ենթագիտակցորեն հասկանում ենք, որ հաշվարկն սկսվում է այս պահից` սրանից: Մեր ենթագիտակցությունը հրաշալի գործում է, նրան միշտ պետք է վստահել:

Այն բանից հետոերբ

Նույն երևույթն է. «Այն բանից հետո, երբ մարզիկները հավաքվեցին… »: Միանգամից երեք ավելորդ բառ, որոնք խանգարում են մտքի ընթացքին, մինչդեռ դրանց բացակայությունը խոսքը դարձնում է հակիրճ ու սրընթաց: Նախադասությունը պետք է սկսել «երբ»-ից, դա է հայերենի տրամաբանությունը:

Թվարկություն

Մեկ, երկու, երեք, հազար, միլիոն… Սա թվարկությունն է, թվերը հերթականությամբ անվանելը: 2010 թվական: Սա մեր ապրած տարեթիվն է: Երեք հազար տասը տարի առաջ մեր թվականությունից առաջ 1000 թվականն էր: Ուրեմն` մեր թվականություն և մեր թվականությունից առաջ:

Այլևս

Բառն «այսուհետ» իմաստով արևելահայերեն է մուտք գործել արևմտահայերենից: Եվ ինչպես շատ հաճախ է պատահում` այնքան է շահարկվել ու չարչրկվել` զրկվել է նույնիսկ նախնական իմաստից: «Այլևս»-ի պոչից բռնած մեր նորաբաններն այլևս մոռացել են մյուս հոմանիշները, նրանց համար հիմա գոյություն ունի միայն սա` թող որ անճիշտ, թող որ ծիծաղաշարժ:

Ոչ միայն …

Ոչ թե …

Անգետների պատճառով մեր լեզվում անտանելի շիլաշփոթ է առաջացել, այս երկու արտահայտություններն այնպես են խառնվել` մեկին իրականությունը բացատրելը դարձել է իսկական տանջանք: Այնինչ կանոնը շատ պարզ է. «ոչ թե»-ին հաջորդում է «այլ»-ը: «Լեզուն ոչ թե փորձարան է, այլ սրբարան»:

Իսկ «ոչ միայն»-ի շարունակությունն է` «այլև»-ը: «Լեզուն ոչ միայն սրբարան է, այլև փորձարան» (անշուշտ խելացիների համար):

Իր մեջ ներառել

«Մեջ»-ը և «ներ»-ը նույն իմաստն ունեն` ցույց են տալիս առարկայի ներսը: Հետևաբար հարկավոր է օգտագործել ձևերից որևէ մեկը, տվյալ դեպքում գերադասելի է «ներառել»-ը: Կանոնը վերաբերում է նաև կրել, պարունակել, բովանդակել բառերին, դրանք ճիշտ են առանց «իր մեջ» բառերի:

Մակաբույծ բառեր՝ ասենքխոսքիօրինակ

Խոսքի մշակույթից հեռու մարդիկ մշտապես մակաբույծ բառեր են կրկնում: Նրանց կարծիքով դա օգնում է մտքերը ճիշտ դասավորելուն` մինչ այդ բառն արտասանում են` մյուսը մտաբերում են: Դժվար չէ պատկերացնել, թե ինչ ճապաղ, իմաստազուրկ խոսք է դա, լեցուն անհարկի  բառերով: Խելացի մարդիկ ևս զերծ չեն այդ մոլորությունից, ուստի անհրաժեշտ է մտապահել, որ խոսելիս ինքնահսկումը պարտադիր է: Ձեր խոսքն ազատագրեք «ասենք»«խոսքի»«օրինակ»«ուրեմն»«նշանակում է» և այլ բառերի կրկնությունից:

Մինչմինչևմինչդեռ

«Մինչ այդ նա լուռ էր»«Մինչև նամակը տեղ չհասնի` չարձագանքեք»«Նամակն ստացել է, մինչդեռ չի շտապում արձագանքել»:

Ջինսեր

Օտար բառ է, սակայն հայերեն համարժեք չունի, և հարկադրաբար գործածում ենք: Ռուսերենում ընդունված է բառի հոգնակին, դա մեքենաբար փոխանցվել է նաև հայերենին, ինչը սխալ է: Իհարկե եթե խոսքը վերաբերում է մի քանի կտորի կամ զգեստի, հոգնակին է հանձնարարելի, բայց եթե նկատի ունենք մեկը` պետք է ասել` ջինս: Ածականը կլինի` ջինսե:

100-ամյա հոբելյան

Ի՞նչ կարելի է հասկանալ այս արտահայտությունից. որ հոբելյանը 100 տարեկան է: Ոչ թե հոբելյարը` մարդը, այլ հենց հոբելյանը, այսինքն տարիքը: Անհեթեթություն է, որն աղետի նման ճարակել է մեր խոսքը, և անգետ թե գիտուն, մտավորական, թե շինական՝ նույնն են կրկնում: Ճիշտ է` 100-ամյակը:

Որևէ մարդիկ

«Որևէ»-ն պահանջում է եզակի թվով լրացում. որևէ մարդ, որևէ երկիր, որևէ ցուցանմուշ, որևէ կենդանի… Ապացուցման, հիմնավորման կարիք չկա` լեզվական հստակ իրողություն է, հայերենի անկապտելի հատկանիշներից մեկը:  Նույն «է» օժանդակ բայն է, որ միշտ եզակի թիվ ունի:

Ցանկացած երկրներ

Կրկին տեղին է եզակին` ցանկացած երկիր: Ցանկացած ասույթ, ցանկացած մատյան, ցանկացած կուսակցություն:

Յուրաքանչյուր տղաներ

Ոչ և ոչ, այս դեպքում ևս լրացման թիվը եզակին է` յուրաքանչյուր տղա: Յուրաքանչյուր դասարան, յուրաքանչյուր հասկացություն, յուրաքանչյուր աշխարհամաս…

Այս կամ այն երկրները

«Այս կամ այն»-ը ևս պահանջում է եզակի թվով լրացյալ` այս կամ այն երկիրը, այս կամ այն գիրքը, ուսանողը: Իհարկե, շատ ավելի հայեցի է այս երեք բառը «որևէ»-ով կամ «որևիցե»-ով փոխարինելը:

Դու նրան վերաբերում ես

Բայց դու մարդ ես, ուրեմն պետք է վերաբերվես: Այդպիսին է հայերենի պահանջը: Անձը և անձի առումով օգտագործվող գոյականները «վերաբերվում են»«Հայրը որդուն հոգատարությամբ է վերաբերվում»«Պետությունն այդ հարցերին անթույլատրելի հանգստությամբ է վերաբերվում»:

Իսկ առարկաները «վերաբերում են»«Այդ հարցը նրան չի վերաբերում»:

Ի դեպ անձնական կարծիքս այն է, որ այս տարբերակումն զգալիորեն խանգարում է մեր լեզվի զարգացմանը, կարծես արհեստական մի խոչընդոտ է, որն ինչ-որ քերականներ հորինել են խոսողների զգոնությունն արթուն պահելու համար: Կարծում եմ` ժամանակի ընթացքում սա կհարթվի: Մինչ այդ պարտավոր ենք  նրբերանգն ըմբռնել և ճիշտ կիրառել:

Կրկին անգամ

Կրկնաբանություն է, որովհետև «կրկին» բառը առնվազն երկու անգամի իմաստ է պարունակում: «Անգամ» բառն այստեղ ավելորդ է, ինչպես ավելորդ է եռակի անգամ, քառակի անգամ և այլ արտահայտություններում: Կրկին համոզվում ենք, որ մեր լեզուն ստուգություն է սիրում:

Եթեապա

Հայոց լեզվի շարակարգությունը որոշակի կանոններ ունի, դրանցից մեկն էլ եթե-ապա հերթականությունն է. «Եթե ուսանողը քննությունները լավ հանձնի, ապա կազատվի վարձավճարից»: Այսպես ասողին և գրողին կարելի է միայն գովաբանել: Այդուհանդերձ արձանագրենք, որ մտքի արագընթացության մեր ժամանակներում «ապա»-ն շատ հաճախ է դիրքերը զիջում: Արդի հայերենում նկատվող միտումներից մեկը հենց դա է. «Եթե ուսանողը քննությունները լավ հանձնի` վարձավճարից կազատվի»: Միտքն ամփոփվեց մեկ բութով, հընթացս նախադասության վերջին հատվածն ավելի հայացավ:

Տարիների ընթացքում

Իսկական համաճարակ է: «Այդ տարիների ընթացքում նա հասցրել է իմաստնանալ»: Իմաստնանալը հրաշալի է, բայց ինչու տարիների ընթացքում, երբ հայերենին շատ ավելի հարազատ է «տարիներին»-ը:

Բեմի վրա

Բեմում: Պարում, երգում, խաղում, հանդես են գալիս բեմում, ոչ թե նրա վրա: Օտարաբանություն է, անհարազատ մտածելակերպ, որոնցից ժամ առաջ պետք է ազատվել: Նույն կերպ՝ տունը ոչ թե փողոցի վրա է, այլ փողոցում:

Շնորհակալություն հայտնել մեկից

Սխալ է, պետք լինի` մեկին: Իսկ շնորհակալ լինում են մեկից: «Ձեզնից շնորհակալ եմ»«Ձեզ շնորհակալություն եմ հայտնում»:

Ուշադրություն դարձնել վրա

Վրա-ի գործածությունը մեր լեզվին խորթ չէ, սակայն միտումը դրա վերացումն է. «Ուշադրություն դարձրու դրան», ոչ թե` դրա վրա:

Սիրահարվել վրա

Սերը տիեզերքի ամենավսեմ զգացմունքն է, միայն ու միայն հոգու հատկանիշ: Սիրահարվում են մեկին: Նրան: Զարմանալի է, որ հարազատ արտահայտչաձևի փոխարեն ամենուր թարգմանական սխալն է իշխում:

Կազմում է միլիոն դրամ

Հասկանալի է, թե այս «կազմում է»-ն որտեղից է հայտնվել մեր լեզվում, բայց որ շարունակում է տարածք նվաճել ու նահանջելու միտում ցույց չի տալիս` արդեն մտահոգիչ է: Իրականում մենք այդ բառի կարիքն ամենևին չունենք. «Նրա ունեցվածքը 100 միլիոն դոլար է»: Պարտադի՞ր է, որ կազմի: Ասված է ճշգրիտ, սահուն ու համոզիչ:

Երգիչերգչուհի

Հեռուստատեսային հորինվածք է, երկու տասնամյակից ավելի ականջ է սղոցում: Եթե առաջնորդվենք սրանց տրամաբանությամբ` բոլոր մասնագետներին պետք է սեռերի բաժանենք` բժիշկ-բժշկուհի, թավջութակահար-թավջութակահարուհի… և հասնենք ամենատխմար բաժանմանը` մարդ-մարդուհի: Ինչպես մնացած դեպքերում` հարկավոր է բավարարվել երգիչ բառով: Ունկնդիրներն անպայման կհասկանան, որ դա վերաբերում է նաև իգական սեռի ներկայացուցիչներին: Պետք չէ մոռանալ` ունկնդիրները խելացի հասարակություն են:

 Նրանց մեջ

Ասում և անգամ գրում են. «Նրանց մեջ ընկերական հարաբերություններ կան»: Ըստ երևույթին պետք է հասկանալ` նրանց մտքում, գլխում, հոգում, սրտում և այլուր: Բայց այդպես չէ` հարաբերությունները նրանց միջև են, այսինքն ընդամենը բառերն են շփոթել: «Մեջ»-ը և «միջև»-ն այլ իմաստներ ունեն, դրանց տարբերակումը պարտադիր է:

Որը որ

Խոսքը տգեղացնող, արժեզրկող կրկնություն, պարզիպարզո` չիմացության հետևանք: Երկրորդ «որը» միանգամայն ավելորդ է, այն աստիճան, որ խուսափում եմ որևէ օրինակ բերելուց:

Ուժեղ զգացմունք

Ուժեղությունը, ինչպեսև թիկնեղությունը, մարմնեղությունը հատուկ են մարդուն, այդ իսկ պատճառով այստեղ համապատասխանում է «ուժգին» բառը: Ուժգին, սաստիկ, բուռն զգացմունք: Ուժեղ մարդ, ուժեղ ազգ, ուժեղ անհատ: Գունեղ, համեղ ածականներն այլ խոսքաշարում են կիրառվում:

Ներեղություն

Որքան քիչ մարդ է այս բառը ճիշտ արտասանում: Հիշելու համար կարելի է մտքում փոքրիկ վարժություն անել՝ բառը կազմել այլ մասերից, ասենք` ներող եղեք, ներող կլինեք: Ահաև մոտեցանք ճիշտ` «ներողություն» բառին: Փորձեք ընդմիշտ հիշել:

Աչքի է ընկնում իր սկզբունքայնությամբ

Ինչ հրաշալի արժանիք: Միայն թե «իր»-ը բացարձակապես ավելորդ է: Մարդն ուրիշ ո՞ւմ սկզբունքայնությամբ պետք է աչքի ըկնեի, եթե ոչ` սեփականով: Կամ` «Նա իր տաղանդով ապացուցեց, որ իսկական մեծություն է»«Իր»-ը կրկին տեղին չէ, ոչինչ չի ավելացնում, միայն ծանրաբեռնում է խոսքը:

Բարի առավոտ

Իսկ ո՞ւր մնաց հայերեն-հայեցի-հայաշունչ «Բարի լույսը»: Սա էլ արտահայտչաձև է և լեզու մուտք գործելու իրավունք ունի, բայց առավել ճիշտն ու ավանդականը դուրս մղելու գնո՞վ: Օտար լեզուները պետք է մեր մայրենին հարստացնելու ներուժ ունենան, ոչ թե նրան հաղթելու, այն աղավաղելու պնդերեսություն: Ասենք լեզուները մեղք չունեն, մեղավոր ենք ինքներս` մեր թեթևամտությամբ ու ծուլությամբ: Ինչևէ, չմոռանանք, որ հայերիս համար ամեն ինչից առավել բարի է լույսը:

Արտերկիր

Ոչ վաղ անցյալում հստակորեն սահմանվել է, որ մենք ունեցել ենք Երկիր (Էրգիր), իսկ հետո` ճակատագրի բերմամբ` արտերկիր: Սա նշանակում է, որ արտերկիրը նույն սփյուռքն է: Բայց շատերը տուրք տալով բառի արտաքին հրապույրին` այն վերագրում են արտասահմանին: Ջրբաժանը որոշակի է, այն պետք է պահպանել: Երբեմն խոսքում դժվար է զատել, թե ասվածը երբ է արտասահմանի մասին, երբ` սփյուռքի, սակայն դա հեղինակին չի փրկում, միևնույն է` բառի բուն իմաստը քչերն են հասկանում: Ամրագրենք` արտերկիրը արտասահմանը չէ, սփյուռքն է:

Եվրո

Ընդունված կարծիք է, թե այս բառի արմատը եվրո-ն է, ուստի նոր կազմություններում ո-ն պետք է պահպանել: Թյուրընկալում է, արմատը եվր-ն է, հետևաբար ճիշտը «ա» հոդակապին ապավինելն է` Եվրադատարան, Եվրախորհուրդ, Եվրախորհրդարան և այլն:

Նրան հետաքրիր է

Նրա համար է հետաքրքիր կամ նրան հետաքրքրում է, իսկ վերոբերյալ ձևը հատուկ է օտար լեզուներին:

Քեզ թեյ կբերի

«Քեզ համար թեյ կբերի»«Քեզ թեյ կմատուցի»: Սա է հայերենին բնորոշ մտածելակերպը, որով էլ պայմանավորված են քերականական ձևերը: Վերնագրի կարգի սխալներով լեփլեցուն են ռուսերենից թարգմանված ֆիլմերն ու հաղորդումները, դրանք ամենաիսկական կրկնօրինակումներ են: Աչքի է զարնում, որ թարգմանիչները զուրկ են մեր լեզվի տարրական իմացությունից և մանավանդ հայերենի լեզվամտածողությունից:

Ձերդ մեծությունը հրամայում է

Այսպես գրողները պարզապես չգիտեն արտահայտության ուղիղ ձևը` նորին մեծություն: «Ձերդ մեծությունը» ասվում է՝ դիմելով հենց Նորին մեծությանը՝ 2-րդ դեմքով: Իսկ նրա մասին խոսելիս պետք է ասել՝ Նորին մեծությունը. նորին  բառը գրաբարում համարժեք է նրա-ին:

Ավել

Չկռահեցիք` հատակ ավլելու հարմարանքի մասին չենք խոսում, այլ պահանջվածից շատ լինելու. «Նրա սպասումներն ավելին էին»:

Արտառոց նախարարություն

«Արտառոցը» «արտակարգի» հետ շփոթողը հավանաբար հենց այսպես կկոչի Արտակարգ իրավիճակների նախարարությունը և իհարկե՝ կընկնի անհեթեթության գիրկը: Արտառոցն այն երևույթը կամ անձնավորությունն է, որը մնացածից տարբերվում է անսովորությամբ ու տարաշխարհիկությամբ, նաև՝ կանոնից շեղմամբ: Իսկ արտակարգը կարգ-ից դուրս է դրական առումով: Արտակարգ՝ բարձրարվեստ, քանքարավոր ներկայացում, բայց՝ արտառոց՝ տարօրինակ, անսպասելի արարք:

Ի օգուտ

«Ի» նախդիրը նույնն է մնում  բաղաձայնից առաջ, իսկ ձայնավորից առաջ դառնում է հ` համոթ, հօգուտ, հապացույց, բայց` ի հեճուկս, ի տարբերություն, ի նշան:

Աղբյուրը՝ www.lezu.am

Advertisements
Posted in Հայոց լեզու

Մայրենի լեզվի օրեր.լեզվական սխալներ, խախտումներ

Մարդիկ վերջերս շատ են սկսել անել լեզվական սխալներ: Տարբեր լրատվական կայքեր այդ սխալները նկատում են և հարցումներ են անցկացնում: Մարդիկ գրեթե միշտ սխալ են պատասխանում այդ հարցումներին: Մենք որոշեցինք աշխատել հենց այս թեմայի շուրջ և դիտեցինք մի քանի տեսանյութ դրանց վերաբերյլ: Տեսանյուփերից մեկում մարդիկ անում էին թվային սխալներ և գրեթե բոլորը ամենապարզ թվերի անվանումները սխալ էին ասում: Նաև սխալներ կաին ինչու և ինչի հարցի մեջ: Մարդիկ հաճախ են ասում «Ինչի՞ ես անում», «Ինչի՞ չես ուզում» սակայն ճիշտ է ասել «ինչու՞ ես անում», «Ինչու՞ չես ուզում»:

Posted in Հայոց լեզու

Հայերենի ծագումը, հնդեվրոպական լեզու

Հայերենը աշխարհի հնագույն լեզուներից է։ Նրա ձևավորումը համընկնում է հայ ժողովրդի կազմավորմանը և գալիս է վաղնջական ժամանակներից։ Խեթական և ասուրաբաբելական արձանագրությունները վկայում են, որ հայերը՝ իբրև ցեղային առանձին խմբավորումներ,Հայկական բարձրավանդակում երևացել են Ք.ա. երրորդ հազարամյակում, սակայն իբրև էթնիկ ամբողջականություն նրանք հայտնի են դառնում Ք.ա. 8-7-րդ դարերից։ Այդ շրջանում ստեղծված նպաստավոր պայմանների շնորհիվ նախահայկական պարզ ցեղային միությունները և առանձին ցեղերը միավորվելով ստեղծում են իրենց պետականությունը և կազմավորում հայ ժողովրդին, որին ժամանակի մի շարք ժողովուրդներ անվանել են արմեններ, իսկ երկիրը Արմենիա։ Այս անվանումը հետագայում տարածվել է աշխարհի շատ լեզուներում։ Իսկ մեր ժողովրդի հայ ինքնանվանումը ավանդւթյունը կապում է Հայկ Նահապետ անվան հետ։ Անցնելով պատմական զարգացման երկարատև ընթացք՝ հայերենը միշտ էլ եղել է աշխարհի առաջավոր լեզուների շարքում և համընթաց է քայլել ժամանակին։ Եվ այսօր էլ մեր լեզուն բռնել է ժամանակի քննությունը.նա առաջավոր գիտության, մշակույթի ու գրականության, հանրակրթության և բարձրագույն դպրոցի, կինոյի ու թատրոնի լեզու է։ Հայերենն անցել է զարգացման 5-6-հազարամյա ուղի։ Մ. թ. ա. III հազարամյակի սկզբներին հայերենն առանձնանում է հնդեվրոպական ընդհանրությունից ու սկսում իր գոյությունը որպես ինքնուրույն լեզու։ Լինելով կենդանի համակարգ՝ հայոց լեզուն իր զարգացման ընթացքում բազմաթիվ փոփոխությունների է կրել։ Հայերենի կրած փոփոխություններն արդյունք են հիմնականում նրա ինքնուրույն, ներքին զարգացման, ինչպես նաև մշակութային-քաղաքական շփման, հայ ժողովրդի կազմավորման ընթացքում հայկական էթնիկական կազմի մեջ մտած մի շարք միավորների՝ ժողովուրդների ու ցեղերի (հայասացիներ, խեթեր, խուռիներ, ուրարտացիներ և այլն), լեզուների ձուլման, իսկ հետագայում նաև ցեղակից ու ոչ ցեղակից լեզուներից կատարած փոխառությունների և այլ գործոնների։ Հայոց լեզվի հնագույն հուշարձանները վերաբերում են հայ գրերի գյուտին անմիջապես հաջորդող շրջանին՝ 5-րդ դարի սկզբներին։ Նախագրաբարյան հայերենի մասին պատկերացում կարելի է կազմել պատմահամեմատական մեթոդի շնորհիվ։ Հայերենի զարգացումը բաժանվում է երկու փուլի՝ նախագրային հայերեն և գրային հայերեն։

Posted in Հայոց լեզու

Առաջադրանքներ․ Հայոց լեզու

1.4) դեղէրոցք, Հրազդանահէկ, չէի, անէ

2.4) ինչևիցե, եղերերգ, գեղուղեշ, աներկրբա

3.3) հանապազօր. առօրյա, անօրինություն, ոսկեզօծ

4.4) ապօրինի, նախօրե, վաղօրոք, հանրօգուտ

5.4) հանապազորդ, եռոտանի, կրծոսկր, լացուկոծ

6.3) օրըստօրե, հյուրընկալ, գահընկեց, անընդմեջ

7.1) ագևոր, ալևոր, ձևույթ, ալևրկա

8.2) սերկևիլ, հևք, կարևոր, հետևակ

9.4) ագեվազ, գինեվաճառ,  ուղեվճար, դափնեվարդ

10.3) ատամնաբույժ, Սերգեյի, Հայելազարդ, լռելյայն:

11.2) բարյացակամ, արքայորդի, լռելյայն, կաթսայատուն:

12.2) նրբաճաշակ, հարբեցող, արբշիռ, գրաբար

13.3) հպացիկ, ծոպավոր, ճողորպել, հապշտապ

14.3) Շամփրել, քարակոփ, Հռիփսիմե, ոսկեծուփ

15.1) շագանակագույն, զիգզագաձև, Վարդգես, վարգել

16.3)Հարկահավաք, ակցան, փեղկ, անհարկի

17.4)Բազրիք, ընդերք, բերանքսիվայր, տաքդեղ

18.4)Դդում, վաղորդյան, Տրդատ, բաղդադել

19.2)Խրտվիլակ, գաղտուկ, գրտնակ, զարտուղի

20.4)ակութ, անթացուպ, երթուղի, ընթանալ

21.1)Ատաղձագործ, անձկություն, խուրձ, մրձույթ

22.4)թրծակավե, կոծկել, լացուկոծ, տխեղծ

23.1) Բռունցք, ընչացք, լվացք, սերուցք

24.4) քաջք, զիջել, աջլիկ, ոջիլ

25.4) բաճկոն, խոճկոր, ճանճ, ճոճք:

26.3) գաղտնիք, գաղթօջախ, մաղթանք, աղճատել

27.1) դժխեմ, խախտել, հախճաղյուս, ապուխտ։

28.1) թորշոմել, խարույկ, իրարամերժ, բուրավառ։

29.2) ուռճանալ, քառասնական, կոխկռտել, ճմռթել

30.2) ըմբոշխնել, լուսամփոփ, բամբասել, շիմպանզե։

31.1) ըմբռնել, ամպամած, թումբ, գամփռ։

32.4) անբարյացակամ, բանբեր, անբասիր, անպարկեշտ

33.3) հեղհեղուկ, առհավոտչյա, ժպիրհ, դազգահ

34.1) փոթորկահույզ, ծխնելույզ, բզկտել, մզկիթ։

35.4) ոսպնյակ, շուրջերկրյա, Եպրաքսյա, միմյանց:

36.1) բամիա, խավիար, Իտալիա, հեքիաթ

38.1) ուղղություն, տանջալլուկ, հովվերգություն, երրորդ

39.3) հովասուն, ատամնաբույժ, ուխտադրույժ, աքիլլեսյան

41.1) միատարր, տարրալուծել, ուղղեգրություն, բերրի

42.4) պառկել, հոգածություն, վառվռուն, կաթնահունց

 

Posted in Հայոց լեզու

Չեմ կարողացել, չեմ կարողանում ու երբեկ էլ չեմ կարողանա

Ինձ այս պատմությունը շատ դուր եկավ։ Իմ կարծիքով հեղինակը շատ ճիշտ է։ Եթե մարդ իսկապես շատ է տանջվու, և ինչ որ բան է փորձում անել, նրա մոտ չի ստացվում և նա կոտրվում է հանձնվում և կարծում, որ իզուր փորձել չարժի մեկ է էլ երբեկ չի կարողանալու հասնել իր նպատակին։ Սակայն միշտ էլ փորձերը փորձանք չեն բերում և կարելի է ուղղակի չհանձնվել և ժամանակ առ ժամանակ փորձել կրկին, այնքան մինչև ստացվի։

Posted in Հայոց լեզու

Տաղարան

Իմ կարծիքով այս բանաստեղծությունների շարքը նշմարում է սեր։ բանաստեղծը կարծես սիրահարվել է և փորձում է իր ստեղծագործությունների միջոցով հասկացնել այդ ամենը։ Եթե ես ներկեի այս շարքը, ես կնտրեի բաց կապույտ, բաց մանուշակագույն և կարմիր գույները։ Ինձ համար բաց կապույտը խաղաղության գույնն է, իսկ նարական հերոսը խաղաղ ու հանդարտ էր։ Բաց մանուշակագույնը սիրո գույյն է, ինչը զգում էր քնարական հերոսը։ Կարմիրն էլ և՜ սեր և՜ հույս և՜ տանջանք է, իսկ քնարական հերոսը երեք զգացողություններն էլ ուներ։

Posted in Հայոց լեզու

Առավոտը

Իմ կարծիքով այս ժողովածուն իր մեջ պարունակում է սիրային թախիծ։ Կարծես բանաստեղծը հոգնել է անպատասխան սիրուց, սակայն շարունակում է սիրել իր հոգում պահելով մի փոքր հույսի նշույլ։ Ես այս ժողովածուն կներկեի կարմիր և երկնագույն։ Իմ կարծիքով կարմիրն այսեղ սիրո և հույսի նշան է, իսկ երկնագույնը սիրային թախիծ և մտքերի ջինջ թռիչքների։